An comhaontú trádála idir an tAontas agus na Stáit Aontaithe

Bliain níos déanaí ó tháinig an tAontas agus na Stáit Aontaithe ar chomhaontú trádála in Turnberry na hAlban, tá a phríomhchuspóirí bainte amach ag cur chuige an Choimisiúin Eorpaigh, is iad sin:

trádáil agus infheistíocht an Aontais a chosaint ar choinbhleacht trádála thrasatlantach atá ag dul in olcas agus nach féidir a thuar
príomhleasanna eacnamaíocha an Aontais a chosaint
aontacht an Aontais a neartú.

Tar éis an chomhaontaithe a thángthas air i mí Iúil 2025, tháinig Ráiteas Comhpháirteach i mí Lúnasa 2025, arb é an bonn é do rannpháirtíocht an Aontais leis na Stáit Aontaithe.

Tar éis do Pharlaimint na hEorpa agus do Chomhairle an Aontais Eorpaigh é a fhormheas go foirmiúil, tháinig an creat i bhfeidhm an 1 Iúil 2026.

Flags of countries outside the EU, alongside the European flag

An caidreamh trasatlantach: Príomhartaire na trádála domhanda

Is í an chomhpháirtíocht idir an tAontas agus na Stáit Aontaithe an caidreamh déthaobhach trádála agus infheistíochta is suntasaí ar domhan. A bhuí leis na téarmaí a comhaontaíodh faoin gcomhaontú, in 2025 chinntigh an Coimisiún go raibh easpórtálaithe an Aontais in ann leibhéil trádála a choinneáil seasta, fiú ag fás beagán, agus caidreamh cothrom foriomlán a choinneáil lena chomhpháirtí trasatlantach.

Easpórtálacha earraí an Aontais chuig na Stáit Aontaithe
+3.50% de mhéadúó €536 bhilliún go €555 bhilliún
Easpórtálacha earraí na Stát Aontaithe chuig an Aontas
+5.40% de mhéadúó €338 mbilliún go €356 bhilliún
Barrachas trádála earraí an Aontais
€198.00billiún
Barrachas trádála sheirbhísí na Stát Aontaithe
€178.00billiún

An méid a baineadh amach leis an gcomhaontú

Tá a phríomhghealltanais faoin Ráiteas Comhpháirteach curtha i bhfeidhm go hiomlán ag an Aontas, trí dheireadh a chur le taraifí ar iompórtálacha earraí tionsclaíocha de chuid na Stát Aontaithe, agus trí rochtain níos fearr ar an margadh do tháirgí agraibhia neamhíogaire áirithe, gliomach ina measc.

Is dea-scéala é sin do thomhaltóirí agus do chuideachtaí an Aontais, a bhainfidh tairbhe as raon níos leithne iompórtálacha ar phraghsanna níos fearr, i gcomhthéacs ina mbaineann formhór chomhpháirtithe trádála eile an Aontais tairbhe as na leibhéil taraife níos ísle sin cheana féin.

Tá uasteorainn 15% curtha le taraifí na Stát Aontaithe, arís, is uasteorainn é sin. Tá ráillí cosanta fiúntacha curtha chun feidhme ag an Aontas freisin maidir le téarmaí an chomhaontaithe:

sásra fionraíochta
cead a thabhairt don Choimisiún fabhair tharaife an Aontais a tharraingt siar i gcás nach gcomhlíonann na Stáit Aontaithe a ngealltanais
spriocdháta sonrach (deireadh 2026)
faoina gcaithfidh na Stáit Aontaithe a dtaraifí díorthach cruach agus alúmanaim, atá chomh hard le 50 % faoi láthair, a chur i gcomhréir leis an uasteorainn 15%, sin nó cuirfear lamháltais an Aontais ar fionraí
clásal éaga
an socrú a reáchtáil go dtí 2029, lena gcinnteofar go ndéanfar athbhreithniú air seachas é a bheith daingnithe ar feadh tréimhse éiginnte.

Súil níos géire ar an gcomhaontú

Uasteorainn taraife 15% de chuid na Stát Aontaithe d’fhormhór easpórtálacha an Aontais: Ráta aonair uilechuimsitheach a bhfuil feidhm aige ar fud fhormhór na n-earnálacha, gluaisteáin, leathsheoltóirí, cógaisíocht agus adhmad san áireamh. Uasteorainn shoiléir is ea an 15%, rud a chiallaíonn nach ndéanfar aon chruachadh. Thairis sin, earnálacha atá faoi réir taraifí 15% nó níos mó ar na Náisiúin Barrfhabhair (NBF) cheana féin, ní bheidh siad faoi réir taraifí breise.
Taraifí nialasacha nó beagnach nialasach le haghaidh roinnt grúpaí táirgí tábhachtacha: Beidh feidhm ag an gcóras speisialta taraife-amháin NBF sin maidir le hacmhainní nádúrtha nach bhfuil ar fáil (cuir i gcás corc), gach aerárthach agus páirt aerárthaigh, cógais chineálacha agus a gcomhábhair agus a réamhtheachtaithe ceimiceacha. Comhaontaíonn an dá thaobh oibriú go huaillmhianach chun an córas sin a leathnú chuig catagóirí táirgí eile, príomhsprioc insoláthartha don Aontas.
Miotail a chosaint ar iomaíocht éagórach: Iarracht chomhpháirteach chun na hearnálacha cruach agus alúmanaim a chosaint ar iomaíocht éagórach shaobhach. Féachann sé sin le haghaidh a thabhairt ar an ró-acmhainneacht dhomhanda, rud a chuireann tionscal an Aontais agus na Stát Aontaithe araon i mbaol.
Trádáil chomhthairbheach ó na Stáit Aontaithe isteach san Aontas a léirscaoileadh: Chun cuidiú le hiompórtálaithe agus tomhaltóirí an Aontais thart ar €5 bhilliún i ndleachtanna a shábháil gach bliain, agus príomhíogaireachtaí tionsclaíocha agus talmhaíochta an Aontais á gcosaint i gcónaí.
Bacainní neamhtharaifí a laghdú: Oibriú le chéile ar chaighdeáin gluaisteán, rómhaorlathas a laghdú inár gcaidreamh trádála agus infheistíochta, agus aitheantas a thabhairt do sheiceálacha táirgí a chéile i níos mó tionscal.
Comhar maidir leis an tslándáil eacnamaíoch: Athléimneacht an tslabhra soláthair a neartú, dul i ngleic le cleachtais neamh-mhargaidh, agus comhar a dhoimhniú maidir le scagadh infheistíochta agus rialuithe easpórtála.
Rochtain ar fhuinneamh criticiúil agus ar sholáthairtí atá dírithe ar an todhchaí: Tá sé beartaithe ag an Aontas gás nádúrtha leachtaithe, ola agus táirgí fuinnimh núicléach na Stát Aontaithe a sholáthar, rud a chuideoidh le gás agus ola ón Rúis a ionadú ar mhargadh an Aontais.

Ardán le haghaidh tuilleadh dul chun cinn

Cinntíodh leis an Ráiteas Comhpháirteach gur lean an caidreamh idir an tAontas agus na Stáit Aontaithe de bheith ag feidhmiú ar théarmaí intuartha, rud a chosain na gnólachtaí, na hoibrithe agus na tomhaltóirí ar an dá thaobh a bhíonn ag brath air gach lá.

Tá an tAontas agus na Stáit Aontaithe ag cur leis an gcomhar i raon leathan réimsí, ar mhaithe le saoránaigh agus gnólachtaí:

díriú ar réimsí nua a aimsiú le haghaidh laghduithe taraifí agus comhar níos leithne.
tá liosta leathan de tháirgí easpórtála an Aontais roinnte ag an Aontas leis na Stáit Aontaithe a bhfuilimid ag déanamh cás ar son taraifí níos ísle ina leith, ar mhaithe leis an dá thaobh.
dlús a chur leis an gcomhar struchtúrtha maidir le hamhábhair chriticiúla
tríd an Meabhrán Tuisceana idir an tAontas agus na Stáit Aontaithe maidir le mianraí agus tríd an bPlean Gníomhaíochta um Mianraí Criticiúla. Réitíonn siad sin an bealach do chomhar níos dlúithe, i gcomhar le comhpháirtithe eile, ar mhaithe le slabhraí soláthair níos athléimní agus níos éagsúlaithe
Idirphlé Digiteach a chur ar bun
dea-chomhar a chur chun cinn in earnáil atá lárnach don fhás, do phoist, don nuálaíocht agus don trádáil thrasatlantach
síneadh a chur le sos Airbus-Boeing ar feadh tréimhse éiginnte
gníomhaíocht a dtacaíonn an tionscal go láidir léi ar an dá thaobh
feabhas a chur ar an gcomhar i réimse an fhuinnimh
trádáil agus infheistíocht mhéadaithe a chinntiú sa limistéar eacnamaíoch ríthábhachtach sin, rud a chuirfidh le slándáil fuinnimh an Aontais