Ar aghaidh go dtí an príomhábhar
Lógó an Choimisiúin Eorpaigh
ga
An Coimisiún Eorpach

Státchabhair

An méid a dhéanann an tAontas Eorpach

De réir reachtaíocht an Aontais, níor cheart tionchar éagórach a bheith ag tacaíocht arna tabhairt ag Ballstát nó ag tacaíocht trí acmhainní stáit ar iomaíocht ná ar thrádáil laistigh den Aontas trí fhabhar a thabhairt do chuideachtaí áirithe nó do tháirgeadh earraí áirithe.  

Chun an méid sin a bhaint amach, leagtar síos sa reachtaíocht coinníollacha sonracha maidir le ‘státchabhair’, rud a shainmhínítear mar aon chineál buntáiste a chuireann údaráis phoiblí náisiúnta ar fáil do chuideachtaí sonracha ar bhonn roghnaitheach. D’fhéadfaí a áireamh leis sin deontais, iasachtaí arna ráthú ag stát, iasachtaí saor ó ús, faoiseamh cánach nó earraí agus seirbhísí a sholáthar ar théarmaí fabhracha. D’fhéadfadh státchabhair a bheith tairbhiúil i gcás ina mbaineann sí le leasanna an phobail a bhfuil forlámhas acu ar shaobhadh iomaíochta. Is é an Coimisiún Eorpach atá freagrach as measúnú a dhéanamh ar cé acu a chomhlíonann an chabhair atá beartaithe an caighdeán sin. 

Trí státchabhair a rialú, cuidíonn an Coimisiún chun cothrom iomaíocht a chaomhnú i margadh inmheánach an Aontais agus cinntíonn sé go mbíonn cuideachtaí i mbun iomaíochta bunaithe ar a bhfiúntas, agus ní toisc go bhfaigheann siad cóir fhabhrach ó rialtas. Chun monatóireacht a dhéanamh ar thionchar na státchabhrach, bailíonn an Coimisiún sonraí go tráthrialta lena dtomhaistear conas a chuireann na Ballstáit a mbearta státchabhrach i bhfeidhm. 

Fíricí faoi státchabhair

In 2024 dheonaigh Ballstáit an Aontais cabhair dar luach €168.23 billiún, nó 0.94% den OTI iomlán. Tá an méid seo a leanas san áireamh leis sin:

Daoine óga san Aontas Eorpach

€68.82 billiún chun tacú le cosaint an chomhshaoil agus le caomhnú fuinnimh
€14.16 billiún chun tacú le taighde, forbairt agus nuálaíocht
€13.42 billiún chun tacú leis an bhforbairt réigiúnach

Réimsí gníomhaíochta

Cásanna

Cuardaigh bunachar sonraí an Choimisiúin Eorpaigh de chásanna státchabhrach a bhí ann roimhe seo agus cásanna atá ann faoi láthair atá ar feitheamh le cinneadh

Gearáin

Faigh an fhoirm ghearáin oifigiúil lena húsáid má tá amhras ann go bhfuil cás státchabhrach neamhdhleathach ann

Reachtaíocht

Féach na cineálacha éagsúla reachtaíochta atá i bhfeidhm lena rialaítear státchabhair san Aontas

Nósanna imeachta

Léigh tuilleadh faoi na nósanna imeachta nach mór a leanúint chun iarraidh ar státchabhair a phróiseáil, ón bhfógra agus imscrúdú go cinneadh foirmiúil agus aisghabháil

Cúirteanna náisiúnta

Tuilleadh eolais faoin ról atá ag na cúirteanna náisiúnta i gcur i bhfeidhm dhlí an Aontais maidir le státchabhair

Scórchlár

Tuilleadh eolais faoin Scórchlár, ionstraim thagarmharcála an Choimisiúin le haghaidh státchabhrach, rud a fhoilsítear go bliantúil

Rialuithe cánach

Féach liosta na gcinntí críochnaitheacha ón gCoimisiún a glacadh ó 2014 i leith maidir le cleachtais pleanála cánach agus imscrúduithe foirmiúla leanúnacha le tíortha an Aontais

Na príomhrudaí atá bainte amach

Cuireann rialú státchabhrach an Aontais na buntáistí seo a leanas ar fáil do shaoránaigh agus do ghnólachtaí an Aontais:

  • Caomhnaíonn sé iomaíocht chóir idir cuideachtaí laistigh de Mhargadh Aonair an Aontais.
  • Cinntíonn sé go ndírítear tacaíocht airgeadais phoiblí ar an áit nach mbaineann an margadh torthaí amach nó nach féidir leis an margadh torthaí a bhaint amach.
  • Cuireann sé cosc ar na Ballstáit dul in iomaíocht le chéile le húsáid fóirdheontas, rud a chuirfeadh míbhuntáiste ar Bhallstáit bheaga agus rud a mhéadódh an t-ualach ar cháiníocóirí i ngach Ballstát.  

Ina theannta sin, tá rialacha an Aontais maidir le státchabhair solúbtha go leor chun aghaidh a thabhairt ar shuaití gan choinne ar gheilleagar an Aontais, mar a léirítear leis an méid seo a leanas: 

Sa spotsolas

Státchabhair shealadach d’earnálacha atá buailte ag géarchéim an Mheánoirthir

Chuir an Coimisiún creat státchabhrach sealadach spriocdhírithe chun cinn chun aghaidh a thabhairt ar éifeachtaí ghéarchéim an Mheánoirthir ar chuid de na hearnálacha is neamhchosanta den gheilleagar. Is féidir le cuideachtaí atá ag obair i dtionscail talmhaíochta, iascaigh, iompair agus dianfhuinnimh rochtain a fháil ar chabhair bunaithe ar thomhaltas iarbhír chun cuid de na méaduithe ar phraghsanna breosla nó leasachán a chumhdach, agus tá cur chuige simplithe ann freisin maidir le méideanna beaga cabhrach. 

Beidh na bearta i bhfeidhm go dtí an 31 Nollaig 2026. Le linn na tréimhse sin, leanfaidh an Coimisiún d’athbhreithniú a dhéanamh ar ábhar, ar raon feidhme agus ar fhad na mbeart, i bhfianaise forbairtí sa Mheánoirthear agus na staide eacnamaíche níos ginearálta

Tuilleadh eolais

An nuacht is déanaí

Féach na

Eolas gaolmhar

Athbhreithníodh an leathanach seo den uair dheireanach an 22 Bealtaine 2026