Τι κάνει η ΕΕ
Σύμφωνα με τη νομοθεσία της ΕΕ, η στήριξη που παρέχεται από ένα κράτος μέλος ή μέσω κρατικών πόρων δεν θα πρέπει να επηρεάζει αθέμιτα τον ανταγωνισμό και το εμπόριο εντός της ΕΕ, ευνοώντας ορισμένες εταιρείες ή την παραγωγή ορισμένων αγαθών.
Για τον σκοπό αυτό, η νομοθεσία θέτει ειδικούς όρους για τις «κρατικές ενισχύσεις», οι οποίες ορίζονται ως κάθε είδους πλεονέκτημα που παρέχεται από τις εθνικές δημόσιες αρχές σε συγκεκριμένες εταιρείες σε επιλεκτική βάση. Στα εν λόγω πλεονεκτήματα μπορεί να περιλαμβάνονται επιχορηγήσεις, δάνεια με κρατική εγγύηση, άτοκα δάνεια, φορολογικές ελαφρύνσεις ή παροχή αγαθών και υπηρεσιών με προτιμησιακούς όρους. Η κρατική ενίσχυση μπορεί να είναι επωφελής όταν επιδιώκει δημόσια συμφέροντα που υπερισχύουν της στρέβλωσης του ανταγωνισμού. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή είναι αρμόδια να αξιολογεί κατά πόσον η προτεινόμενη ενίσχυση πληροί την εν λόγω προϋπόθεση.
Με τον έλεγχο των κρατικών ενισχύσεων, η Επιτροπή συμβάλλει στη διατήρηση ισότιμων όρων ανταγωνισμού στην εσωτερική αγορά της ΕΕ και διασφαλίζει τον ανταγωνισμό των εταιρειών με βάση την αξία τους και όχι με βάση τυχόν προτιμησιακή μεταχείριση από κάποια κυβέρνηση. Για την παρακολούθηση του αντικτύπου των κρατικών ενισχύσεων, η Επιτροπή συλλέγει τακτικά δεδομένα που μετρούν τον τρόπο με τον οποίο τα κράτη μέλη εφαρμόζουν τα οικεία μέτρα κρατικών ενισχύσεων.
Στοιχεία σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις
Το 2024 τα κράτη μέλη της ΕΕ χορήγησαν ενισχύσεις ύψους 168,23 δισ. ευρώ ή 0,94 % του συνολικού ΑΕΠ. Το ποσό αυτό περιλαμβάνει:
Οι νέοι στην ΕΕ
Τομείς δράσης
Αναζητήστε στη βάση δεδομένων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής παλαιότερες και τρέχουσες υποθέσεις κρατικών ενισχύσεων εν αναμονή απόφασης
Χρησιμοποιήστε το επίσημο έντυπο καταγγελίας σε περίπτωση που έχετε υπόνοιες παράνομης κρατικής ενίσχυσης
Δείτε τα διάφορα είδη νομοθεσίας που διέπουν τις κρατικές ενισχύσεις στην ΕΕ
Διαβάστε περισσότερα για τις διαδικασίες που πρέπει να ακολουθούνται για την επεξεργασία αιτήματος κρατικής ενίσχυσης, από την κοινοποίηση και τη διερεύνηση έως την επίσημη απόφαση και την τυχόν ανάκτηση
Μάθετε περισσότερα για τον ρόλο που διαδραματίζουν τα εθνικά δικαστήρια στην εφαρμογή της νομοθεσίας της ΕΕ για τις κρατικές ενισχύσεις
Μάθετε περισσότερα σχετικά με παρελθόντα και τρέχοντα επιτόκια ανάκτησης κρατικών ενισχύσεων και σχετικά με τα επιτόκια αναφοράς/προεξόφλησης για τις χώρες της ΕΕ
Μάθετε περισσότερα για τον πίνακα αποτελεσμάτων, το μέσο συγκριτικής αξιολόγησης της Επιτροπής για τις κρατικές ενισχύσεις, που δημοσιεύεται ετησίως
Συμβουλευτείτε τον κατάλογο των τελικών αποφάσεων της Επιτροπής, που εκδόθηκαν από το 2014 και μετά, σχετικά με τις πρακτικές φορολογικού σχεδιασμού και τις επίσημες εν εξελίξει έρευνες σε χώρες της ΕΕ
Μάθετε περισσότερα για τα σημαντικά έργα κοινού ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος που συνήθως συμβάλλουν σε μεγάλο βαθμό στην οικονομική ανάπτυξη και την ανταγωνιστικότητα της ΕΕ
Βασικά επιτεύγματα
Ο ενωσιακός έλεγχος των κρατικών ενισχύσεων αποφέρει τα ακόλουθα οφέλη για τους πολίτες και τις επιχειρήσεις της ΕΕ:
- Διαφυλάσσει τον θεμιτό ανταγωνισμό μεταξύ των εταιρειών εντός της ενιαίας αγοράς της ΕΕ.
- Εξασφαλίζει ότι η δημόσια χρηματοδοτική στήριξη απευθύνεται σε τομείς τους οποίους η αγορά δεν στηρίζει ή δεν μπορεί να στηρίξει.
- Εμποδίζει τα κράτη μέλη να ανταγωνίζονται μεταξύ τους χρησιμοποιώντας επιδοτήσεις, πράγμα που θα έθετε τα μικρότερα κράτη μέλη σε μειονεκτική θέση και θα αύξανε την επιβάρυνση των φορολογουμένων σε όλα τα κράτη μέλη.
Επιπλέον, οι κανόνες της ΕΕ για τις κρατικές ενισχύσεις είναι επαρκώς ευέλικτοι για την αντιμετώπιση απρόβλεπτων κλυδωνισμών στην οικονομία της ΕΕ, όπως καταδεικνύεται από:
- το προσωρινό πλαίσιο για τις κρατικές ενισχύσεις, το οποίο βοήθησε τις χώρες της ΕΕ να αντιμετωπίσουν τις οικονομικές επιπτώσεις της πανδημίας COVID-19·
- το προσωρινό πλαίσιο κρίσης και μετάβασης για τις κρατικές ενισχύσεις, το οποίο βοήθησε τις χώρες της ΕΕ να αντιμετωπίσουν τα οικονομικά προβλήματα που συνδέονται με την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία, και το προσωρινό πλαίσιο κρατικών ενισχύσεων για την κρίση στη Μέση Ανατολή, το οποίο στηρίζει τους πιο εκτεθειμένους τομείς της οικονομίας στο πλαίσιο της κρίσης στη Μέση Ανατολή.
Στο επίκεντρο
Η Επιτροπή πρότεινε ένα προσωρινό και στοχευμένο πλαίσιο κρατικών ενισχύσεων για να αντιμετωπιστούν οι επιπτώσεις της κρίσης στη Μέση Ανατολή σε ορισμένους από τους πιο εκτεθειμένους τομείς της οικονομίας. Οι επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στους τομείς της γεωργίας, της αλιείας, των μεταφορών και των ενεργοβόρων βιομηχανιών μπορούν να έχουν πρόσβαση σε ενισχύσεις με βάση την πραγματική τους κατανάλωση, ώστε να καλύψουν μέρος των αυξήσεων των τιμών των καυσίμων ή των λιπασμάτων, ενώ υπάρχει επίσης και απλουστευμένη προσέγγιση για τα μικρά ποσά ενισχύσεων.
Τα μέτρα αυτά θα ισχύουν έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026. Κατά την περίοδο αυτή, η Επιτροπή θα επανεξετάζει συνεχώς το περιεχόμενο, την εμβέλεια και τη διάρκειά τους, υπό το πρίσμα των εξελίξεων στη Μέση Ανατολή και της γενικότερης οικονομικής συγκυρίας.
Η τελευταία αναθεώρηση της ιστοσελίδας έγινε την/στις 22 Μαΐου 2026