Europejski Fundusz na rzecz Inwestycji Strategicznych

Od 2022 r. InvestEU, bazujący na sukcesach EFIS, pełni funkcję nowego długoterminowego programu inwestycyjnego UE.

Cel

EFIS miał na celu zaradzenie luce inwestycyjnej w UE dzięki pozyskaniu prywatnego finansowania dla inwestycji strategicznych, których rynek nie był w stanie sfinansować samodzielnie.

EFIS wspierał głównie inwestycje w infrastrukturę i innowacje, jak również finansowanie małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP).

Główne elementy

UE przekazała 26 mld euro w formie gwarancji budżetowej oraz zasoby własne (7,5 mld euro) Europejskiego Banku Inwestycyjnego (EBI). Fundusz został ustanowiony w ramach struktur grupy EBI, co umożliwiło mu szybkie rozpoczęcie działania i korzystanie z doświadczenia EBI.

EFIS skupiał się na dwóch głównych dziedzinach: infrastruktura i innowacje (zarządzane przez EBI) oraz MŚP (zarządzane przez EBI i EFI).

Do końca 2020 r. EFIS odniósł niezwykły sukces, przekraczając swój pierwotny cel, jakim było pozyskanie inwestycji o wartości 500 mld euro, oraz wykazując zaangażowanie UE na rzecz pobudzenia gospodarki realnej i wspierania zrównoważonego wzrostu gospodarczego. Kluczem do tego sukcesu był wyjątkowy efekt mnożnikowy – każde euro zainwestowane przez EFIS umożliwiło pozyskanie 15 euro na inwestycje w całej UE, co świadczy o zdolności funduszu do zwiększenia zasobów i przyciągnięcia znacznego udziału sektora prywatnego.

EFIS utrzymał swoją dynamikę i do końca 2022 r. wartość zatwierdzonych operacji osiągnęła 87 mld euro. Inwestycje te pozwoliły pozyskać szacunkowo 503 mld euro, co świadczy o roli EFIS w przyciąganiu znacznych inwestycji w kluczowe projekty. Wspierając inicjatywy borykające się z niedoskonałościami rynku lub nieoptymalnymi warunkami inwestycyjnymi, EFIS zapewnił niezbędne finansowanie kluczowych projektów, co wzmocniło zaangażowanie UE na rzecz odporności gospodarczej i wzrostu gospodarczego. 

Ramy czasowe

• 28 maja 2015 r. prawodawcy UE osiągnęli porozumienie polityczne w kwestii rozporządzenia w sprawie Europejskiego Funduszu na rzecz Inwestycji Strategicznych (EFIS). Stało się to zaledwie cztery i pół miesiąca po przyjęciu przez Komisję wniosku ustawodawczego 13 stycznia.
• 13 grudnia 2017 r. na mocy rozporządzenia w sprawie EFIS 2.0 przedłużono okres obowiązywania EFIS do końca 2020 r., a finansowanie wzrosło z 21 mld euro do 33,5 mld euro.
• 16 grudnia 2022 r. Komisja Europejska opublikowała ocenę końcową (SWD(2022) 443 final). 

Projekty, które kwalifikowały się do finansowania z EFIS, musiały:

• mieć dużą wartość pod względem społecznym i gospodarczym oraz sprzyjać realizacji jednego z celów UE
• przyciągać finansowanie z sektora prywatnego poprzez usuwanie niedoskonałości rynku
• uzupełniać obecne możliwości EBI i UE w zakresie finansowania
• być gospodarczo rentowne i technicznie wykonalne
• być zgodne z unijnymi zasadami pomocy państwa.
• Przykłady kluczowych dziedzin przyczyniających się do wzrostu gospodarczego, będących przedmiotem działań EFIS:
  • infrastruktura (transportowa, energetyczna, miejska, dla technologii cyfrowych, ochrony środowiska i sektora społecznego)
  • kształcenie i szkolenie, zdrowie, badania i rozwój, technologie informacyjno-komunikacyjne, innowacje
  • energia ze źródeł odnawialnych i efektywność energetyczna
  • wsparcie dla MŚP i przedsiębiorstw o średniej kapitalizacji.

Więcej informacji

• Strona internetowa EBI
• Kontakt: infodeskeib [dot] org (infodesk[at]eib[dot]org)