Jakie działania podejmuje UE?
Unia Europejska opiera się na takich wartościach jak godność osoby ludzkiej, wolność, demokracja, równość, rządy prawa oraz poszanowanie praw człowieka. Te ostatnie obejmują prawa dzieci i ochronę osób należących do mniejszości.
Prawa człowieka zagwarantowane są wszystkim mieszkańcom Unii na podstawie Karty praw podstawowych UE, która jest wiążąca dla unijnych instytucji i organów oraz władz krajowych przy wdrażaniu prawa UE.
Aby nikt nie czuł się pominięty, UE przystąpiła również do najważniejszych konwencji międzynarodowych, m.in. do Konwencji ONZ o prawach osób niepełnosprawnych oraz Konwencji Rady Europy o zapobieganiu i zwalczaniu przemocy wobec kobiet i przemocy domowej (konwencja stambulska).
Prawa człowieka mają pierwszorzędne znaczenie w relacjach Unii z innymi krajami i regionami. UE aktywnie propaguje i chroni prawa człowieka i demokrację na całym świecie, a także respektuje te wartości przy prowadzeniu wymiany handlowej, współpracy i dialogu.
Główne cele polityki:
- propagowanie praw kobiet, dzieci, osób z niepełnosprawnością, Romów, innych mniejszości i osób wysiedlonych
- sprzeciwianie się karze śmierci, torturom, handlowi ludźmi i dyskryminacji
- ochrona praw obywatelskich, politycznych, gospodarczych, społecznych i kulturalnych
- włączenie klauzul dotyczących praw człowieka do wszystkich umów o handlu i współpracy
- wspieranie organizacji społeczeństwa obywatelskiego i obrońców praw człowieka.
Obszary działania
Zagwarantowanie wszystkim mieszkańcom Unii praw podstawowych
Budowanie Unii równości, w której można żyć w sposób wolny od dyskryminacji
Ochrona i propagowanie praw dziecka
Wspieranie demokracji i praw człowieka na świecie
Najważniejsze osiągnięcia
- Karta praw podstawowych Unii Europejskiej, przyjęta w 2000 r. i włączona do prawa UE w 2009 r., łączy w jednym dokumencie prawa obywatelskie, polityczne, gospodarcze i społeczne. Jest ona wiążąca dla wszystkich instytucji unijnych i krajów Unii przy wdrażaniu prawa UE.
- UE stosuje surowe przepisy zapobiegające dyskryminacji ze względu na płeć, rasę, religię, wiek, niepełnosprawność lub orientację seksualną. Przepisy te mają pomóc Europie stać się bardziej sprawiedliwą i sprzyjającą włączeniu społecznemu.
- UE wspiera prawa kobiet i równość płci. Stworzyła strategie polityczne i programy promujące te wartości, m.in. przyjęła konwencję stambulską w celu zapobiegania przemocy wobec kobiet i jej zwalczania.
- Unii Europejskiej zależy na poprawie jakości życia osób z niepełnosprawnościami i w tym celu wprowadziła strategię na rzecz praw osób z niepełnosprawnościami na lata 2021–2030, zgodnie z Konwencją ONZ o prawach osób niepełnosprawnych.
- UE dysponuje solidną bazą do propagowania i ochrony praw dziecka, w tym środkami ochrony dzieci przed przemocą.
W centrum uwagi
W październiku 2023 r. UE przystąpiła do konwencji stambulskiej, której celem jest zwalczanie przemocy wobec kobiet i przemocy domowej oraz zapobieganie tym rodzajom przemocy. UE jest obecnie związana ambitnymi i kompleksowymi normami zapobiegania przemocy wobec kobiet i jej zwalczania w dziedzinie współpracy wymiarów sprawiedliwości w sprawach karnych, azylu i zasady non-refoulement, a także w odniesieniu do jej własnej administracji publicznej. Obejmuje to finansowanie, politykę i środki ustawodawcze.
Ostatnia aktualizacja strony: 3 marca 2026