In het kort
Oekraïne heeft als soeverein en democratisch land vrijwillig besloten dat het bij Europa wil horen.
Oekraïne heeft eind februari 2022 het EU-lidmaatschap aangevraagd, slechts enkele dagen nadat Rusland zijn grootschalige, niet-uitgelokte en ongerechtvaardigde agressie begon.
De EU werkt samen met onze Oekraïense partners om het toetredingsproces te vergemakkelijken en hen te helpen aan de lidmaatschapscriteria te voldoen.
Vorderingen van Oekraïne tot nu toe
De Commissie heeft in juni 2022 advies over de aanvraag van Oekraïne uitgebracht, en Oekraïne heeft diezelfde maand de status van kandidaat-lidstaat van de EU gekregen. Alle EU-landen stonden achter dit besluit.
In december 2023 zijn de EU-leiders overeengekomen om toetredingsonderhandelingen met Oekraïne te openen. De EU heeft de toetredingsonderhandelingen met Oekraïne in juni 2024 formeel geopend.
In juni 2026 kwamen de EU-lidstaten overeen de eerste onderhandelingscluster met Oekraïne over fundamentele kwesties te openen.
De onderhandelingen om te mogen toetreden tot de EU zijn georganiseerd rond zes thematische clusters. De cluster “fundamentele kwesties” omvat de kernwaarden en -beginselen waarop de EU is gebouwd, van de rechtsstaat tot sterke democratische instellingen.
Tijdens het toetredingsproces moet Oekraïne hervormingen doorvoeren om zich aan te passen aan de wetgeving en normen van de EU, ook bekend als het acquis. Oekraïne heeft indrukwekkende hervormingen doorgevoerd, zelfs in oorlogstijd.
Oekraïne heeft vooruitgang geboekt op een reeks belangrijke gebieden, waaronder:
- hervorming van het rechtsstelsel
- ontwikkeling van een functionerende markteconomie
- bestrijding van het witwassen van geld
- modernisering van het overheidsapparaat
- bescherming van de rechten van nationale minderheden
Europa is sterker met Oekraïne
Ondanks de Russische aanvalsoorlog en de problemen waarmee Oekraïne momenteel wordt geconfronteerd, is het land begonnen aan een reis die zowel Oekraïners als Europeanen aanzienlijke voordelen biedt.
De toetreding van Oekraïne zou de regionale stabiliteit en veiligheid vergroten, onze gedeelde waarden van vrijheid en democratie versterken en onze culturele diversiteit en ons cultureel erfgoed verrijken. De toetreding zou ook de eengemaakte markt uitbreiden, nieuwe kansen creëren voor Europese bedrijven en het concurrentievermogen van Europa verbeteren.
Oekraïne heeft sterke historische en culturele banden met Europa en streeft naar de politieke en economische stabiliteit die de EU-lidstaten genieten.
Het land is een volwaardige presidentieel-parlementaire democratie en beschikt over een goed functionerend openbaar bestuur dat tijdens de oorlog operationeel is gebleven. Er is een actief maatschappelijk middenveld en het kiesstelsel is eerlijk en vrij.
Alle Oekraïners die strijden voor een betere toekomst hebben hun blik op Europa gericht. En samen kunnen we deze strijd winnen. Samen kunnen we onze Unie voltooien. Samen kunnen we Oekraïne in ons gemeenschappelijke Europese huis onderbrengen. Dit is de droom van de Oekraïense helden en de Oekraïense martelaars. En het is ook onze droom. Samen zijn we Europa.
Toenadering van Oekraïne tot de EU
De EU werkt reeds aan de geleidelijke integratie van Oekraïne in de eengemaakte markt en biedt Oekraïners al enkele voordelen die burgers in de EU genieten.
Handel
De EU en Oekraïne hebben sinds 2014 een associatieovereenkomst. Deze overeenkomst is het belangrijkste instrument om Oekraïne en de EU dichter bij elkaar te brengen: ze bevordert diepere politieke banden, sterkere economische betrekkingen en eerbiediging van gemeenschappelijke waarden.
De overeenkomst omvat de diepe en brede vrijhandelsruimte (DCFTA), die de handel tussen de EU en Oekraïne stimuleert door de douanetarieven voor goederen en diensten geleidelijk te verlagen. Ze draagt ook bij tot de integratie van Oekraïne in de eengemaakte markt omdat het land wordt aangemoedigd zich aan de EU-normen aan te passen. In oktober 2025 is een geactualiseerde DCFTA in werking getreden, wat de handelsstromen verder zal helpen verbeteren.
De EU is de belangrijkste handelspartner van Oekraïne en was in 2024 goed voor meer dan 50 % van zijn handel in goederen. De totale handel in goederen tussen de EU en Oekraïne bedroeg in 2024 67,2 miljard EUR, wat betekent dat deze handel sinds de inwerkingtreding van de DCFTA in 2016 meer dan verdubbeld is.
Meer over de handel tussen de EU en Oekraïne
Integratie in de eengemaakte markt
Oekraïne heeft zich in februari 2023 aangesloten bij het programma voor de eengemaakte markt. Door aan dit programma deel te nemen, kunnen Oekraïense kleine en middelgrote ondernemingen steun ontvangen en toegang krijgen tot de EU-markten.
Lees meer over EU-steun voor de integratie van Oekraïne in de eengemaakte markt
Onderzoek, innovatie en onderwijs
Oekraïense wetenschappers en burgers nemen via Horizon Europa en Erasmus+ deel aan belangrijke EU-programma’s voor onderzoek, innovatie en onderwijs.
In december 2023 heeft de Commissie in Kyiv een nieuw Horizon Europa-bureau geopend. Door de deelname van Oekraïne aan Horizon Europa en het Euratom-programma voor onderzoek en opleiding kan het onderzoeks- en innovatie-ecosysteem van Oekraïne op peil worden gehouden en worden verbeterd.
De EU heeft sinds 2021 meer dan 11 500 uitwisselingen tussen Europese en Oekraïense burgers gefinancierd in het kader van het Erasmus+-programma.
Lees meer over EU-steun voor onderzoek en innovatie in Oekraïne
Connectiviteit
Oekraïne is sinds juni 2023 geassocieerd met het programma Connecting Europe Facility. Hierdoor kunnen Oekraïense instanties en bedrijven EU-financiering aanvragen voor projecten van gemeenschappelijk belang in de sectoren vervoer, energie en digitalisering, waardoor de connectiviteit van Oekraïne met zijn buurlanden in de EU verder verbetert.
Oekraïne is op 1 januari 2026 toegetreden tot het roaminggebied van de EU. Oekraïense burgers die naar EU-lidstaten reizen, kunnen nu zonder problemen gebruikmaken van hun mobiele diensten zonder extra roamingkosten te betalen. Hetzelfde geldt voor EU-burgers die in Oekraïne roamen.
Cultuur
De EU heeft sinds het begin van de oorlog 50 miljoen euro toegezegd om de culturele en creatieve sector van Oekraïne te ondersteunen.
Sinds 2022 is via Creatief Europa ruim 7 miljoen euro naar Oekraïense culturele organisaties gegaan. Ook is 700.000 euro aan mobiliteitsbeurzen voor kunstenaars en cultuurprofessionals verstrekt. Met de financiering wordt cultureel erfgoed beschermd en worden artistieke voorstellingen ondersteund, zowel binnen als buiten Oekraïne.
Meer over EU-steun voor de culturele en de creatieve sector van Oekraïne
Tijdlijn
- 15 juni 2026
De EU stemt ermee in om tijdens de tweede intergouvernementele conferentie de eerste cluster toetredingsonderhandelingen (fundamentele kwesties) met Oekraïne te openen.
- 30 september 2025
Oekraïne voltooit het screeningsproces van de onderhandelingshoofdstukken met de Europese Commissie.
- 25 juni 2024
Tijdens de eerste intergouvernementele conferentie in juni 2024 heeft de EU de toetredingsonderhandelingen met Oekraïne formeel geopend.
- 12 maart 2024
De Commissie legt de Raad een ontwerpkader voor de toetredingsonderhandelingen met Oekraïne voor.
- 14 december 2023
De Europese Raad besluit toetredingsonderhandelingen met Oekraïne te openen.
- 8 november 2023
De Commissie beveelt de Raad aan toetredingsonderhandelingen met Oekraïne te openen.
- 23 juni 2022
De Europese Raad erkent het Europese perspectief en kent Oekraïne de status van kandidaat-lidstaat toe.
- 17 juni 2022
De Commissie brengt advies uit over de Oekraïense aanvraag van EU-lidmaatschap.
- 28 februari 2022
Oekraïne vraagt het EU-lidmaatschap aan.
Deze pagina is voor het laatst bijgewerkt op 15 juni 2026.