Tzw. „zasoby własne oparte na tworzywach sztucznych”, które są częścią budżetu UE od 1 stycznia 2021 r., składają się z wpłat krajowych obliczanych w oparciu o ilości odpadów opakowaniowych z tworzyw sztucznych niepoddawanych recyklingowi. Te zasoby własne są ściśle powiązane z priorytetami polityki unijnej – ma to zachęcić kraje UE do ograniczenia ilości odpadów opakowaniowych, wesprzeć przejście Europy na gospodarkę o obiegu zamkniętym i ułatwić wdrożenie europejskiej strategii w dziedzinie tworzyw sztucznych. Zgodnie z zasadą pomocniczości krajom UE pozostawiono jednak swobodę określenia polityki, która najskuteczniej ograniczy zanieczyszczenie związane z odpadami opakowaniowymi z tworzyw sztucznych.Do masy odpadów opakowaniowych z tworzyw sztucznych, które nie są poddawane recyklingowi, stosowana będzie jednolita stawka poboru w wysokości 0,80 euro za kilogram. Jednocześnie przewidziano mechanizm korekcyjny, który uniemożliwi naliczanie nadmiernych opłat mniej zamożnym krajom UE.Jak to wygląda w praktyce?Wpłaty wylicza się na podstawie danych, które kraje UE gromadzą i przekazują w ramach obowiązków sprawozdawczych wynikających z przepisów dotyczących odpadów. Przepisy te to dyrektywa w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych (dyrektywa 94/62/WE) i decyzja wykonawcza do niej (decyzja (UE) 2019/665), zgodnie z którymi kraje UE przekazują już teraz dane dotyczące wytwarzania i recyklingu odpadów opakowaniowych z tworzyw sztucznych. W lutym 2025 r. miejsce dyrektywy w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych ma zająć rozporządzenie w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych. Przekazane dane są publikowane na ogólnodostępnej stronie internetowej Eurostatu.Ponieważ dokładne dane są przekazywane do Eurostatu w lipcu roku N+2, Komisja Europejska najpierw obliczy wysokość należnych kwot na podstawie prognoz, w porozumieniu z krajami UE. Jest to standardowa praktyka stosowana również w przypadku innych źródeł dochodów do budżetu UE.Kiedy już dostępne będą ostateczne dane, Komisja Europejska odpowiednio skoryguje wysokość tych kwot.Od 2021 r. (po wejściu w życie decyzji w sprawie zasobów własnych) kraje UE co miesiąc wpłacają kwoty wyliczone na podstawie prognoz. Kwoty te są korygowane dwa lata później, gdy dostępne są ostateczne dane.
