Skip to main content
Λογότυπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής

Σχέδιο ανάκαμψης για την Ευρώπη

Εισαγωγή

Η μεγαλύτερη δέσμη μέτρων ανάκαμψης που υπήρξε ποτέ

Ο μακροπρόθεσμος προϋπολογισμός της ΕΕ, σε συνδυασμό με το NextGenerationEU (NGEU), το προσωρινό μέσο που σχεδιάστηκε για την τόνωση της ανάκαμψης, αποτελεί τη μεγαλύτερη δέσμη μέτρων ανάκαμψης που έχει χρηματοδοτηθεί ποτέ στην Ευρώπη. Συνολικά 2,018 τρισ. ευρώ σε τρέχουσες τιμές* συμβάλλουν στην ανοικοδόμηση της Ευρώπης μετά την COVID-19. Η Ευρώπη θα γίνει πιο πράσινη, πιο ψηφιακή και πιο ανθεκτική.

Τα κονδύλια χορηγούνται για την αντιμετώπιση των κυριότερων προκλήσεων της Ευρώπης και για την παροχή στήριξης σε όσους έχουν ανάγκη. Ύστερα από τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία ο προϋπολογισμός της ΕΕ κινητοποιήθηκε για την παροχή βοήθειας και στήριξης έκτακτης ανάγκης προς την Ουκρανία και τις χώρες της ΕΕ, καθώς και για να μετριαστούν οι επιπτώσεις της σύρραξης στον ανθρωπιστικό τομέα.

*1,8 τρισ. ευρώ σε τιμές 2018

Στοιχεία και αριθμοί του ΠΔΠ 2021-2027 και του NextGenerationEU

 

Κύρια στοιχεία της δέσμης μέτρων

Πάνω από το 50 % των κονδυλίων του μακροπρόθεσμου προϋπολογισμού της ΕΕ και του NextGenerationEU στηρίζουν τον εκσυγχρονισμό, για παράδειγμα με τις εξής πολιτικές:

έρευνα και καινοτομία, μέσω του προγράμματος «Ορίζων Ευρώπη»

δίκαιη κλιματική και ψηφιακή μετάβαση, μέσω του Ταμείου Δίκαιης Μετάβασης και του προγράμματος «Ψηφιακή Ευρώπη»

ετοιμότητα, ανάκαμψη και ανθεκτικότητα, μέσω του μηχανισμού ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, του προγράμματος rescEU, και ενός νέου προγράμματος για την υγεία, του EU4Health

 

Επιπλέον, η δέσμη μέτρων αποδίδει ιδιαίτερη βαρύτητα στα εξής:

εκσυγχρονισμός παραδοσιακών πολιτικών όπως η πολιτική συνοχής και η κοινή γεωργική πολιτική, ώστε να μεγιστοποιηθεί η συμβολή τους στις προτεραιότητες της Ένωσης

καταπολέμηση της κλιματικής αλλαγής, με απορρόφηση του 30 % των κονδυλίων της ΕΕ, του υψηλότερου ποσοστού που έχει προβλεφθεί ποτέ στον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό

προστασία της βιοποικιλότητας και ισότητα των φύλων

Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο 2021-2027 και NextGenerationEU — σύνολο κονδυλίων ανά τομέα

ΤομέαςΠΔΠNextGenerationEU
1. Ενιαία αγορά, καινοτομία και ψηφιακή οικονομία149,5 δισ. ευρώ11,5 δισ. ευρώ
2. Συνοχή, ανθεκτικότητα και αξίες426,7 δισ. ευρώ776,5 δισ. ευρώ
3. Φυσικοί πόροι και περιβάλλον401 δισ. ευρώ18,9 δισ. ευρώ
4. Μετανάστευση και διαχείριση των συνόρων 25,7 δισ. ευρώ
5. Ασφάλεια και άμυνα 14,9 δισ. ευρώ
6. Γειτονικές χώρες και υπόλοιπος κόσμος110,6 δισ. ευρώ
7. Ευρωπαϊκή δημόσια διοίκηση82,5 δισ. ευρώ
ΣΥΝΟΛΟ ΠΔΠ1 210,9 δισ. ευρώ806,9 δισ. ευρώ

Όλα τα ποσά είναι σε ευρώ, σε τρέχουσες τιμές. Πηγή: Ευρωπαϊκή Επιτροπή

Η ραχοκοκαλιά του NextGenerationEU είναι ο μηχανισμός ανάκαμψης και ανθεκτικότητας (ΜΑΑ), στο πλαίσιο του οποίου χορηγούνται επιδοτήσεις και δάνεια συνολικού ύψους 723,8 δισ. ευρώ για τη στήριξη των μεταρρυθμίσεων και των επενδύσεων στα κράτη μέλη της ΕΕ. Για τη χορήγηση των κονδυλίων στο πλαίσιο του εν λόγω μηχανισμού, τα κράτη μέλη οφείλουν να καταρτίσουν σχέδια ανάκαμψης και ανθεκτικότητας στα οποία εξηγούν πώς θα επενδύσουν τα κονδύλια αυτά. Επιπλέον, πρέπει να συμμορφωθούν με τα προβλεπόμενα ορόσημα και τους στόχους και πριν από την εκταμίευση των κονδυλίων στο πλαίσιο του ΜΑΑ η Επιτροπή αξιολογεί αν όλα τα σχετικά ορόσημα και οι στόχοι τηρήθηκαν ικανοποιητικά.

Για να δείτε τα σχέδια των διαφόρων κρατών μελών της ΕΕ, καθώς και το ύψος των κονδυλίων που έχουν εκταμιευθεί μέχρι στιγμής, συμβουλευθείτε τον διαδραστικό πίνακα αποτελεσμάτων για την ανάκαμψη και την ανθεκτικότητα.

Τα υπόλοιπα κονδύλια του NextGenerationEU παρέχονται στα κράτη μέλη της ΕΕ μέσω διαφόρων προγραμμάτων της ΕΕ: Συνδρομή στην Ανάκαμψη για τη Συνοχή και τις Περιοχές της Ευρώπης (REACT-EU), Ορίζων Ευρώπη, InvestEU, Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Αγροτικής Ανάπτυξης ή Ταμείο Δίκαιης Μετάβασης (ΤΔΜ).

Ύστερα από τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία τα κράτη μέλη της ΕΕ μπόρεσαν να χρησιμοποιήσουν κάποια από τα κονδύλια αυτά για να καλύψουν τις ανάγκες των προσφύγων που έφτασαν στο έδαφός τους.

Κατανομή του μέσου NextGenerationEU

Μηχανισμός ανάκαμψης και ανθεκτικότητας (ΜΑΑ)

723,8 δισ. ευρώ

εκ των οποίων, δάνεια385,8 δισ. ευρώ
εκ των οποίων, επιχορηγήσεις338 δισ. ευρώ

 

Πρόγραμμα

 
ReactEU  50,6 δισ. ευρώ
Ορίζων Ευρώπη5,4 δισ. ευρώ
Πρόγραμμα InvestEU6,1 δισ. ευρώ
Αγροτική Ανάπτυξη 8,1 δισ. ευρώ
Ταμείο Δίκαιης Μετάβασης (ΤΔΜ)10,9 δισ. ευρώ
RescEU2 δισ. ευρώ
ΣΥΝΟΛΟ806,9 δισ. ευρώ

Όλα τα ποσά είναι σε  ευρώ, σε τρέχουσες τιμές. Πηγή: Ευρωπαϊκή Επιτροπή

Εθνικές πιστώσεις

Ο προϋπολογισμός της ΕΕ δεν αφορά ούτε αφορούσε ποτέ το δούναι και λαβείν. Όλα τα κράτη μέλη κερδίζουν από τη συμμετοχή τους στην ενιαία αγορά και από την από κοινού αντιμετώπιση κοινών προκλήσεων. Τα κονδύλια της ΕΕ, για παράδειγμα τα κονδύλια συνοχής ή το πρόγραμμα «Ορίζων Ευρώπη», φτάνουν σε όλες τις γωνιές της ΕΕ.

Ωστόσο, σε ορισμένους τομείς πολιτικής, τα κράτη μέλη έλαβαν προκαθορισμένα ποσά. Μπορείτε να τα δείτε εδώ.

Χρηματοδότηση του μακροπρόθεσμου προϋπολογισμού της ΕΕ και του μέσου NextGenerationEU

Δανεισμός για τη χρηματοδότηση της ανάκαμψης

Για τη χρηματοδότηση του NextGenerationEU, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, δανείζεται από τις αγορές με ευνοϊκότερους όρους απ’ ό,τι τα περισσότερα κράτη μέλη και ανακατανέμει τα ποσά.

Πριν από το NextGenerationEU η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξέδιδε ήδη ομόλογα, για παράδειγμα για τη χρηματοδότηση δανείων προς κράτη μέλη της ΕΕ και τρίτες χώρες, συμπεριλαμβανομένου ποσού ύψους έως και 100 δισ. ευρώ για το πρόγραμμα SURE με σκοπό τη στήριξη της απασχόλησης και για να διατηρηθούν στις θέσεις τους οι εργαζόμενοι κατά τη διάρκεια της πανδημίας COVID-19.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση θα συγκεντρώσει έως και περίπου 800 εκατ. ευρώ σε τρέχουσες τιμές έως το 2026 για το NextGenerationEU, εφαρμόζοντας μια διαφοροποιημένη στρατηγική χρηματοδότησης.

Η ΕΕ ως δανειολήπτης

Σαφής χάρτης πορείας προς νέες πηγές εσόδων που θα συμβάλουν στην αποπληρωμή του δανεισμού

Στη διοργανική συμφωνία του Δεκεμβρίου 2021 το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο και η Επιτροπή συμφώνησαν να συνεργαστούν για να εξασφαλίσουν επάρκεια νέων ίδιων πόρων ώστε να καλύψουν τις αποπληρωμές του NextGenerationEU.

Κατά συνέπεια, τον Δεκέμβριο του 2021 η Επιτροπή πρότεινε τρεις νέες πηγές εσόδων για τον προϋπολογισμό της ΕΕ, οι οποίες θα συμβάλουν στην αποπληρωμή του σκέλους των επιχορηγήσεων του NextGenerationEU. Η πρόταση αυτή θα συνεισφέρει επίσης στη χρηματοδότηση του Κοινωνικού Ταμείου για το Κλίμα, το οποίο έχει ως στόχο να διασφαλίσει ότι η μετάβαση σε μια οικονομία απαλλαγμένη από ανθρακούχες εκπομπές δεν αφήνει κανέναν στο περιθώριο.

Ίδιος πόρος που βασίζεται στο σύστημα εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών

Ίδιος πόρος που βασίζεται στον μηχανισμό συνοριακής προσαρμογής άνθρακα

Ίδιος πόρος που βασίζεται στα ανακατανεμηθέντα κέρδη πολύ μεγάλων πολυεθνικών επιχειρήσεων (βάσει των εργασιών στο επίπεδο του ΟΟΣΑ και της G20)

Η Επιτροπή συνεργάζεται με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και τα κράτη μέλη της ΕΕ στο επίπεδο του Συμβουλίου για την ταχεία έγκριση των νέων πηγών εσόδων.

Η Επιτροπή θα προτείνει δεύτερη δέσμη νέων ίδιων πόρων έως το τέλος του 2023.

Πηγές εσόδων για τον προϋπολογισμό της ΕΕ για την περίοδο 2021-2027

Η επόμενη γενιά ιδίων πόρων της ΕΕ

Οι δικαιούχοι

Όλοι μπορούν να επωφεληθούν από τον προϋπολογισμό της ΕΕ. Βρείτε ανοικτές και επικείμενες προσκλήσεις υποβολής προτάσεων χρηματοδότησης, ενημερωθείτε για τις διαδικασίες και τα προγράμματα χρηματοδότησης και κάντε αίτηση μέσω διαδικτύου.

Ενημερωθείτε για τη διαδικασία υποβολής προσφορών και τις δυνατότητες επιχειρηματικής συνεργασίας με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Ιστορικό

Στις 2 Μαΐου 2018 η Επιτροπή υπέβαλε την πρότασή της για τον επόμενο μακροπρόθεσμο προϋπολογισμό της ΕΕ

Στις 27 Μαΐου 2020, ως απάντηση στην πρωτοφανή κρίση που προκάλεσε ο κορονοϊός, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πρότεινε το προσωρινό μέσο ανάκαμψης NextGenerationEU, καθώς και στοχευμένες ενισχύσεις στον μακροπρόθεσμο προϋπολογισμό της ΕΕ για την περίοδο 2021-2027.

Στις 21 Ιουλίου 2020, λιγότερο από δύο μήνες μετά, οι αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων της ΕΕ κατέληξαν σε πολιτική συμφωνία σχετικά με τη δέσμη μέτρων.

Το Συμβούλιο έδωσε την τελική του έγκριση στις 17 Δεκεμβρίου 2020.

Η διαδικασία διαπραγμάτευσης

Έγγραφα

11 ΦΕΒΡΟΥΆΡΙΟΣ 2021
Adopted MFF legal acts
English
(HTML)
Τηλεφόρτωση
17 ΔΕΚΈΜΒΡΙΟΣ 2020
EU budget - European Commission welcomes the adoption of the EU's long-term budget for 2021-2027
English
(5.95 KB - HTML)
Τηλεφόρτωση
22 ΔΕΚΈΜΒΡΙΟΣ 2020
Questions and answers on the adoption of the EU's long-term budget for 2021-2027
English
(5.95 KB - HTML)
Τηλεφόρτωση
11 ΝΟΈΜΒΡΙΟΣ 2020
EU’s next long-term budget & NextgenerationEU - Key facts and figures
English
(584.72 KB - PDF)
Τηλεφόρτωση
11 ΝΟΈΜΒΡΙΟΣ 2020
Questions and Answers on the agreement on the €1.8 trillion package to help build greener, more digital and more resilient Europe
English
(5.95 KB - HTML)
Τηλεφόρτωση
10 ΝΟΈΜΒΡΙΟΣ 2020
Προϋπολογισμός της ΕΕ: Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή χαιρετίζει τη σύναψη συμφωνίας σχετικά με δέσμη ύψους 1,8 τρισ. ευρώ, για την οικοδόμηση μιας πιο πράσινης, πιο ψηφιακής και πιο ανθεκτικής Ευρώπης
ελληνικά
(5.95 KB - HTML)
Τηλεφόρτωση
27 ΜΆΙΟΣ 2020
Η ώρα της Ευρώπης: ανασύνταξη και προετοιμασία για την επόμενη γενιά
ελληνικά
(251.55 KB - HTML)
Τηλεφόρτωση
27 ΜΆΙΟΣ 2020
Ο προϋπολογισμός της ΕΕ τροφοδοτεί το σχέδιο ανάκαμψης για την Ευρώπη
ελληνικά
(359.9 KB - HTML)
Τηλεφόρτωση
27 ΜΆΙΟΣ 2020
Commission Staff Working Document: Identifying Europe's recovery need
English
(317.65 KB - HTML)
Τηλεφόρτωση
27 ΜΆΙΟΣ 2020
2020 Adjusted Commission Work Programme
English
(HTML)
Τηλεφόρτωση
27 ΜΆΙΟΣ 2020
Adjusted Commission Work Programme 2020 - Annexes
English
(458.42 KB - PDF)
Τηλεφόρτωση
27 ΜΆΙΟΣ 2020
MFF Legislation
English
(HTML)
Τηλεφόρτωση