75 lat temu narodziła się idea dzisiejszej UE

18 kwietnia obchodzimy 75. rocznicę podpisania traktatu paryskiego ustanawiającego Europejską Wspólnotę Węgla i Stali (EWWiS), pierwszego traktatu, który doprowadził do powstania Unii Europejskiej. 

Podpisany przez Belgię, Republikę Federalną Niemiec, Francję, Włochy, Luksemburg i Holandię traktat utorował drogę do europejskiej integracji gospodarczej. To właśnie ten krok umożliwił późniejsze ustanowienie Europejskiej Wspólnoty Gospodarczej na mocy traktatu rzymskiego z 1957 r. oraz ostateczne utworzenie Unii Europejskiej na mocy traktatu z Maastricht z 1992 r. 

9 maja 1950 r. francuski minister spraw zagranicznych Robert Schuman ogłosił historyczną deklarację, w której przedstawił ideę wspólnoty węgla i stali. W obliczu powojennych zniszczeń przekonywał, że: „solidarność produkcji, która się w ten sposób nawiąże, ukaże, że wszelka wojna między Francją a Niemcami jest nie tylko nie do pomyślenia, ale i fizycznie niemożliwa”.  

Rok później powstała EWWiS. Głównym celem Wspólnoty było zorganizowanie swobodnego przepływu węgla i stali, zapewnienie równego dostępu do źródeł produkcji oraz przejrzystości cen. 

W tamtym czasie wybór tych surowców miał wymiar głęboko symboliczny – na początku lat 50. węgiel i stal były kluczowymi gałęziami przemysłu. Oprócz korzyści gospodarczych połączenie zasobów francuskich i niemieckich miało na celu zakończenie rywalizacji między tymi dwoma krajami. Wspólny rynek węgla i stali miał być odważnym eksperymentem, który z czasem objąłby kolejne sektory gospodarki, prowadząc do zjednoczenia politycznego Europy. 

Traktat ten położył również podwaliny pod wiele dzisiejszych instytucji UE: powołano organ wykonawczy – Wysoką Władzę (pierwowzór Komisji Europejskiej), a także Zgromadzenie Parlamentarne, Radę Ministrów, Trybunał Sprawiedliwości oraz Komitet Konsultacyjny. 

Więcej informacji 

Traktaty założycielskie