75e verjaardag van oprichtingsverdrag van voorganger van EU

Op 18 april vieren we de 75e verjaardag van de ondertekening van het Verdrag van Parijs. Daarbij werd de Europese Gemeenschap voor Kolen en Staal (EGKS) opgericht, het was het eerste verdrag dat tot de oprichting van de Europese Unie heeft geleid. 

Het verdrag werd ondertekend door België, West-Duitsland, Frankrijk, Italië, Luxemburg en Nederland. Het effende de weg voor de verdieping van de Europese economische integratie en de oprichting van de Europese Economische Gemeenschap met het Verdrag van Rome van 1957 en de Europese Unie met het Verdrag van Maastricht van 1992. 

Robert Schuman, de Franse minister van Buitenlandse Zaken, presenteerde het idee van de gemeenschap in zijn beroemde Schumanverklaring van 9 mei 1950. Na de verwoestende Tweede Wereldoorlog verklaarde hij: “De solidariteit van de productie welke aldus tot stand zal komen, zal tot gevolg hebben, dat een oorlog tussen Frankrijk en Duitsland niet alleen ondenkbaar doch ook materieel onmogelijk wordt.”  

Een jaar later werd de EGKS opgericht. De hoofddoelen van de gemeenschap waren vrij verkeer van kolen en staal, vrije toegang tot productiebronnen en prijstransparantie. 

De keuze voor kolen en staal had destijds een grote symbolische waarde: in de vroege jaren 1950 waren dat erg belangrijke industrieën. Naast de economische voordelen moest de bundeling van Franse en Duitse middelen ook een einde maken aan de rivaliteit tussen de twee landen. De gemeenschappelijke markt voor kolen en staal diende als experiment dat geleidelijk aan tot andere economische sectoren zou kunnen worden uitgebreid, om uiteindelijk tot een Europese politieke eenheid te komen. 

Het verdrag legde ook de basis voor veel van de huidige instellingen van de EU doordat er een uitvoerende macht werd opgericht, de Hoge Autoriteit. Die was de voorganger van de Europese Commissie, de Parlementaire Vergadering, de Raad van Ministers, het Hof van Justitie en het Raadgevend Comité. 

Meer informatie 

Oprichtingsverdragen