Οι συγκρούσεις στη Μέση Ανατολή προκαλούν απότομη αύξηση των τιμών στα ορυκτά καύσιμα, οι οποίες επηρεάζουν τις οικονομίες μας. Για τον λόγο αυτόν, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ανέλαβε άμεση δράση για να βοηθήσει τις χώρες της ΕΕ να στηρίξουν τους καταναλωτές και τις εταιρείες, συμπεριλαμβανομένων των πλέον ευάλωτων στην κοινωνία και των τομέων που αντιμετωπίζουν τις μεγαλύτερες δυσκολίες.
Χάρη στο θεματολόγιό μας για καθαρή ενέργεια, το οποίο επιταχύνθηκε μέσω των μέτρων του REPowerEU, η ασφάλεια του ενεργειακού εφοδιασμού παραμένει σταθερή στην ΕΕ. Η ΕΕ εξακολουθεί να καθιστά το ενεργειακό της σύστημα πιο ανθεκτικό, μειώνοντας την εξάρτησή της από τα ορυκτά καύσιμα. Ωστόσο, οι παγκόσμιες απότομες αυξήσεις των τιμών εξακολουθούν να αποτελούν πηγή ανησυχίας.
Φέροντας άμεση ανακούφιση
Τον Απρίλιο του 2026 η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πρότεινε το AccelerateEU, ένα σύνολο μέτρων για την ανακούφιση των νοικοκυριών και των βιομηχανιών με τα εξής μέσα:
την ενίσχυση του συντονισμού της ΕΕ, τόσο εντός της Ένωσης όσο και με τους παρόχους ενέργειας και τις χώρες-εταίρους
τη στήριξη των χωρών της ΕΕ ώστε να προστατεύσουν τους καταναλωτές και τις επιχειρήσεις από την απότομη αύξηση των τιμών
τη μείωση της εξάρτησης από το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο
την προώθηση του εξηλεκτρισμού και της καθαρής, εγχώριας ενέργειας
την ενίσχυση δημόσιων και ιδιωτικών επενδύσεων
Το AccelerateEU απαιτεί στενότερο συντονισμό μεταξύ των κρατών μελών σχετικά με την πλήρωση των εγκαταστάσεων αποθήκευσης αερίου, την πιθανή αποδέσμευση αποθεμάτων πετρελαίου και τη χρήση ευελιξίας για την παρεμπόδιση έλλειψεων.
Προτείνει επίσης τη θέσπιση προσωρινών και στοχευμένων μέτρων, όπως οι κρατικές ενισχύσεις, για τους οικονομικούς τομείς που είναι περισσότερο εκτεθειμένοι σε απότομες αυξήσεις των τιμών.
Η Επιτροπή σύστησε ένα παρατηρητήριο καυσίμων, το οποίο χαρτογραφεί την προμήθεια των σχετικών καυσίμων κίνησης (τα οποία παράγονται στην ΕΕ, εισάγονται και εξάγονται) και τα διαθέσιμα αποθέματα στην ΕΕ.
Για την προστασία των νοικοκυριών και των επιχειρήσεων από τις απότομες αυξήσεις των τιμών, οι χώρες της ΕΕ μπορούν να θεσπίσουν καθεστώτα εισοδηματικής στήριξης, ενεργειακά κουπόνια και συστήματα κοινωνικής μίσθωσης, καθώς και να μειώσουν τους φόρους ηλεκτρικής ενέργειας για τα ευάλωτα νοικοκυριά.
Προστασία της ασφάλειας του εφοδιασμού
Η Επιτροπή παρακολουθεί τις αγορές ενέργειας σε στενή συνεργασία με τις χώρες της ΕΕ μέσω ειδικής ομάδας για την Ενεργειακή Ένωση, η οποία πρόσφατα τόνισε ότι η ασφάλεια του ενεργειακού εφοδιασμού παραμένει σταθερή.
Ο εφοδιασμός μας τόσο με πετρέλαιο —συμπεριλαμβανομένων του ντίζελ και των καυσίμων αεριωθουμένων— όσο και με φυσικό αέριο διαφοροποιείται στις παγκόσμιες αγορές. Η ΕΕ έχει μεταβεί επιτυχώς από την υπερβολική εξάρτηση από έναν μόνο προμηθευτή φυσικού αερίου σε ένα μείγμα εφοδιασμού με αγωγούς και ΥΦΑ από ολόκληρο τον κόσμο.
Τον Οκτώβριο του 2026 οι ηγέτες του G7 συμφώνησαν στη συντονισμένη αποδέσμευση 100 εκατομμυρίων βαρελιών πετρελαίου μέσα στους τέσσερις μήνες που ακολουθούσαν για να σταθεροποιηθούν οι άμεσες ενεργειακές ανάγκες, συμπεριλαμβανομένης της σημαντικής αποδέσμευσης ντίζελ τις πρώτες 20 ημέρες.
Επενδύσεις σε καθαρή ενέργεια και υποδομές
Για να εξασφαλιστεί οικονομικά προσιτή ενέργεια και ενεργειακή ανεξαρτησία, η ΕΕ επιταχύνει την ανάπτυξη υποδομών και τεχνολογιών καθαρής ενέργειας. Οι βασικές πρωτοβουλίες περιλαμβάνουν:
- τη δέσμη μέτρων για τα ευρωπαϊκά δίκτυα, η οποία επιτρέπει την αποτελεσματική διασυνοριακή ροή ηλεκτρικής ενέργειας και την ενσωμάτωση φθηνότερης, καθαρότερης ενέργειας
- σχέδιο δράσης για τον εξηλεκτρισμό το οποίο παρουσιάστηκε τον Ιούλιο του 2026 και θα διευκολύνει τον εξηλεκτρισμό των τομέων της βιομηχανίας, των μεταφορών και των κτιρίων. Θέτει ενδεικτικό στόχο εξηλεκτρισμού της τάξης του 46 % έως το 2040, ο οποίος θα μπορούσε να μειώσει τα σημαντικά ορυκτά καύσιμα της ΕΕ κατά 260 δισ. ευρώ ετησίως έως το 2040.
Κατά την περίοδο 2025-2026, σχεδόν 2 δισ. ευρώ σε επιχορηγήσεις στηρίζουν διασυνοριακά ενεργειακά έργα για την ενίσχυση της ενεργειακής ασφάλειας και της ανταγωνιστικότητας.
Η ΕΕ έχει επίσης αναθεωρήσει το σύστημα εμπορίας εκπομπών της (ΣΕΔΕ) για την περαιτέρω μείωση της εξάρτησης από τα ορυκτά καύσιμα και την προώθηση των επενδύσεων σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και πυρηνική ενέργεια. Τα κύρια μέτρα είναι τα εξής:
Μετά την έναρξη της ενεργειακής κρίσης του 2022 από τη Ρωσία, η ΕΕ ενήργησε από κοινού για τη διασφάλιση της ενέργειας, τη σταθεροποίηση των τιμών και την επιτάχυνση της μετάβασης σε καθαρές μορφές ενέργειας. Έκτοτε, η Ευρώπη έχει μειώσει την εξάρτησή της από τα ρωσικά ορυκτά καύσιμα και καταβάλλει προσπάθειες για να καταστήσει την ενέργεια πιο οικονομικά προσιτή και προσβάσιμη για τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις.
Συχνές ερωτήσεις
Από πού προέρχεται η ενέργεια;
Η ενέργεια που χρησιμοποιούμε στα σπίτια μας στην ΕΕ προέρχεται από διάφορες πηγές, τόσο από την ΕΕ όσο και εκτός της ΕΕ.
Μάθετε περισσότερα για την ενεργειακή παραγωγή της ΕΕ και την ενέργεια που εισάγει η ΕΕ.
Γιατί αυξάνονται οι τιμές;
Η συνεχιζόμενη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή αυξάνει τις τιμές των ορυκτών καυσίμων και το κόστος των εισαγωγών. Η ΕΕ εξακολουθεί να εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τα εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα και, ως εκ τούτου, οι κλυδωνισμοί των τιμών στο εξωτερικό μεταφράζονται αμέσως σε υψηλότερο κόστος στο εσωτερικό.
Εν μέσω της αστάθειας στις παγκόσμιες αγορές, η ΕΕ είναι καλά προετοιμασμένη, αλλά εντείνει τη δράση της τόσο βραχυπρόθεσμα όσο και μακροπρόθεσμα.
Υπάρχει στήριξη από την ΕΕ για τους πολίτες που αντιμετωπίζουν υψηλό ενεργειακό κόστος;
Το 2025 η Επιτροπή ενέκρινε το σχέδιο δράσης για οικονομικά προσιτή ενέργεια, με συγκεκριμένα βραχυπρόθεσμα και διαρθρωτικά μέτρα για τη μείωση των λογαριασμών ηλεκτρικής ενέργειας και τη μείωση της έκθεσης σε κλυδωνισμούς των τιμών.
Ως ουσιαστικό μέρος αυτού του σχεδίου δράσης, η δέσμη ενεργειακών μέτρων για τους πολίτες καθορίζει συγκεκριμένες δράσεις για τη μείωση των λογαριασμών, την προστασία των καταναλωτών και την αντιμετώπιση της ενεργειακής φτώχειας
διευκολύνοντας τη μετάβαση σε φθηνότερο προμηθευτή ενέργειας. Οι καταναλωτές θα μπορούσαν να εξοικονομήσουν κατά μέσον όρο 150 ευρώ ετησίως.
μειώνοντας φόρους και εισφορές στους λογαριασμούς ηλεκτρικού ρεύματος. Έτσι, τα νοικοκυριά θα μπορούσαν να εξοικονομήσουν κατά μέσον όρο 200 ευρώ ετησίως.
παροχή πιο διαφανών πληροφοριών σχετικά με τους λογαριασμούς και τις συμβάσεις ενέργειας. Αυτό βοηθά τους καταναλωτές να λαμβάνουν τεκμηριωμένες αποφάσεις.
Οι χώρες της ΕΕ ενθαρρύνονται να βοηθήσουν τους ευάλωτους καταναλωτές, παρέχοντας στοχευμένη εισοδηματική στήριξη, ενεργειακά κουπόνια, και μειώνοντας τους ενεργειακούς φόρους.
Πώς σχεδιάζει η ΕΕ να προστατεύσει τα νοικοκυριά που αντιμετωπίζουν την ενεργειακή κρίση;
Η ΕΕ έχει θεσπίσει νέους κανόνες για την αγορά ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου, ώστε να παρέχει στα νοικοκυριά μεγαλύτερη προστασία από τις απότομες αυξήσεις των τιμών. Περιλαμβάνουν:
- περισσότερες επιλογές μεταξύ συμβάσεων ηλεκτρικής ενέργειας σε σταθερή και δυναμική τιμή, και προσφορά σταθερών τιμών που προσφέρουν μεγαλύτερη προβλεψιμότητα
- σαφέστερες πληροφορίες και ισχυρότερες διασφαλίσεις κατά την επιλογή ή την αλλαγή ενεργειακού προμηθευτή
- ισχυρότερη προστασία των ευάλωτων πελατών από διακοπή του εφοδιασμού τους με ηλεκτρική ενέργεια ή φυσικό αέριο
- σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης, δυνατότητα των χωρών της ΕΕ να καθορίζουν προσωρινά τις τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας κάτω του κόστους για περιορισμένη ποσότητα κατανάλωσης
Θα υπάρξουν ενεργειακές ελλείψεις;
Η ασφάλεια του ενεργειακού εφοδιασμού παραμένει σταθερή στην ΕΕ. Ο εφοδιασμός μας τόσο με πετρέλαιο —συμπεριλαμβανομένων του ντίζελ και των καυσίμων αεριωθουμένων— όσο και με φυσικό αέριο διαφοροποιείται στις παγκόσμιες αγορές. Η ΕΕ έχει μεταβεί επιτυχώς από την υπερβολική εξάρτηση από έναν μόνο προμηθευτή φυσικού αερίου σε ένα μείγμα εφοδιασμού με αγωγούς και ΥΦΑ από ολόκληρο τον κόσμο.
Πώς συμβάλλουν οι επενδύσεις της ΕΕ σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας στον μετριασμό των επιπτώσεων της παγκόσμιας ενεργειακής κρίσης στην Ευρώπη;
Το υψηλό ενεργειακό κόστος της Ευρώπης επηρεάζεται σε μεγάλο βαθμό από την εξάρτησή της από εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα. Η επέκταση του όγκου και του εύρους των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας θα συμβάλει στη μείωση του κόστους του ενεργειακού εφοδιασμού και των τιμών ενέργειας για τη βιομηχανία και τους ιδιώτες.
Τα κράτη μέλη που έχουν υψηλό μερίδιο ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και πυρηνικής ενέργειας έχουν γενικά τιμές ηλεκτρικής ενέργειας χαμηλότερες από τον μέσο όρο της ΕΕ.
Από το 2021 η ΕΕ έχει σημειώσει σημαντική πρόοδο όσον αφορά την επέκταση της δυναμικότητας των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, με το μερίδιο των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας στο μείγμα ηλεκτρικής ενέργειας να αυξάνεται από 36 % σε 48 % έως το 2025. Μαζί με την πυρηνική ενέργεια, πάνω από το 70 % της ηλεκτρικής μας ενέργειας παράγεται πλέον από πηγές ενέργειας χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών.
Κάνει κάτι η ΕΕ για να αποτρέψει τις εταιρείες ενέργειας από τις υπέρογκες χρεώσεις;
Η ΕΕ ρυθμίζει ενεργά τις αγορές ενέργειας για την πρόληψη της αθέμιτης τιμολόγησης, της κατάχρησης της αγοράς και των πρακτικών που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε υπερβολική χρέωση των καταναλωτών.
Ο κανονισμός για την ακεραιότητα και τη διαφάνεια στην ενεργειακή αγορά (REMIT) αποτελεί βασική πολιτική της ΕΕ για την προστασία των πολιτών και των επιχειρήσεων της ΕΕ από την κατάχρηση της αγοράς ενέργειας. Αποτρέπει τη χειραγώγηση της αγοράς, επιβάλλοντας την αναφορά συναλλαγών, καθορίζοντας πλαίσια παρακολούθησης των τιμών και επιτρέποντας στις ρυθμιστικές αρχές να διερευνούν και να επιβάλλουν κυρώσεις για παραβιάσεις, όπως η εκμετάλλευση εμπιστευτικών πληροφοριών.
Στην ανακοίνωση AccelerateEU, η Επιτροπή επιβεβαίωσε ότι τα κράτη μέλη μπορούν επίσης να λαμβάνουν μέτρα για τη φορολόγηση των απροσδόκητων κερδών, ώστε να διασφαλίζεται η κοινωνική δικαιοσύνη· η Επιτροπή θα σεβαστεί τις αποφάσεις των κρατών μελών και θα αξιολογήσει τα εν λόγω εθνικά μέτρα και τον αντίκτυπό τους στην ενιαία αγορά.
Ποια είναι τα δικαιώματά μου σε περίπτωση ακύρωσης της πτήσης ή των διακοπών μου λόγω αύξησης των τιμών στα καύσιμα;
Εάν μια αεροπορική εταιρεία ακυρώσει ή αλλάξει πτήση για την οποία έχετε ήδη κάνει κράτηση, προστατεύεστε από τους κανόνες της ΕΕ.
- Εάν η πτήση σας από ή προς την ΕΕ ακυρωθεί, δικαιούστε νέα κράτηση ή επιστροφή χρημάτων.
Εάν η ματαίωση πραγματοποιηθεί λιγότερο από 14 ημέρες πριν από την πτήση, δικαιούστε επίσης αποζημίωση.
Περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τα δικαιώματα των επιβατών - Για τα οργανωμένα ταξίδια, οι ταξιδιωτικές εταιρείες μπορούν να αυξήσουν την τιμή των διακοπών σας έως και 8 % μετά την πληρωμή του πακέτου, αλλά μόνο εάν η αύξηση είναι δικαιολογημένη και ενημερωθείτε το αργότερο 20 ημέρες πριν από την αναχώρηση. Εάν η αύξηση της τιμής υπερβαίνει το 8 %, έχετε δικαίωμα ακύρωσης.
Περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τις οργανωμένες διακοπές
Οι αεροπορικές εταιρείες απαλλάσσονται από την υποχρέωση αποζημίωσης μόνον εάν αποδείξουν ότι η ματαίωση προκλήθηκε από έκτακτες περιστάσεις, όπως τοπική έλλειψη καυσίμων. Η Επιτροπή δεν θεωρεί τις υψηλές τιμές των καυσίμων έκτακτη περίσταση.
Πώς θα διασφαλίσει η ΕΕ ότι οι αεροπορικές εταιρείες δεν θα επιβαρύνουν τους επιβάτες με πρόσθετες δαπάνες;
Για να διασφαλιστεί η διαφανής τιμολόγηση των αεροπορικών ναύλων, ο κανονισμός για τις αεροπορικές γραμμές απαιτεί από τις αεροπορικές εταιρείες να αναγράφουν εκ των προτέρων τις τελικές τιμές των εισιτηρίων. Ως εκ τούτου, δεν επιτρέπεται η αναδρομική επιβολή πρόσθετων τελών, όπως οι προσαυξήσεις καυσίμων.
Για τα πακέτα διακοπών, η οδηγία για τα οργανωμένα ταξίδια μπορεί να επιτρέπει αυξήσεις τιμών μόνο εάν αυτό ορίζεται στη σύμβαση και υπό συγκεκριμένες συνθήκες.
Πώς θα στηρίξει η ΕΕ τις αεροπορικές εταιρείες σε περίπτωση έλλειψης εφοδιασμού με καύσιμα;
Για να αποφευχθεί το κλείσιμο ορισμένων δρομολογίων, οι αεροπορικές εταιρείες μπορούν να εξαιρεθούν από τον κανόνα του 90 % για τον ανεφοδιασμό με καύσιμα βάσει του κανονισμού ReFuelEU Aviation, όταν οι απαιτήσεις ασφάλειας για τη μεταφορά πρόσθετων καυσίμων θα μπορούσαν να αποτρέψουν περαιτέρω πτήσεις λόγω ανεπαρκών καυσίμων στον αερολιμένα προορισμού.
Μπορούν επίσης να εξαιρούνται από τις συνήθεις υποχρεώσεις όσον αφορά τις χρονοθυρίδες προσγείωσης και απογείωσης και δεν τιμωρούνται για δικαιολογημένη μη χρήση των χρονοθυρίδων λόγω προβλημάτων εφοδιασμού με καύσιμα.
Η τελευταία επικαιροποίηση της ιστοσελίδας έγινε την/στις 8 Οκτωβρίου 2026