Onze Unie staat er sterker voor dan ooit tevoren. Onze Unie lijkt er soms ook onzekerder voor te staan dan ooit tevoren. Deze twee stellingen kunnen tegenstrijdig lijken, maar ze zijn allebei waar. En ze zijn een afspiegeling van deze uitzonderlijke tijden. Dit complexe tijdperk vol grote mogelijkheden en grote gevaren, waarin alle landen hun weg proberen te vinden. In deze wereld heeft Europa ervoor gekozen om zijn eigen pad te bewandelen. En er ontstaat nu een sterker, onafhankelijk Europa.
Concurrentievermogen
Bij ons aantreden hebben we een gedurfd plan opgesteld. Namelijk om een economie op te bouwen waarin innovatie en energie over de grenzen heen bewegen. Waarin bedrijven in heel Europa concurreren en groeien, en spaargeld onze toekomst financiert. Dit is de logica van het rapport-Draghi en het rapport-Letta. En samen boeken we resultaten.
De historische herziening van de eengemaakte markt uiterlijk volgend jaar voltooien, op basis van de routekaart “Eén Europa, één markt”.
Een pact tegen overregulering, waaruit blijkt dat we vereenvoudiging ernstig nemen.
Een Europese corporatie voor kritieke grondstoffen oprichten om te krijgen en op te slaan wat we nodig hebben voor elektrische auto’s, chips, batterijen, schone technologie, defensie enz.
Een bankenpakket, gericht op vereenvoudiging en het aanpakken van versnippering.
Klimaatverandering, milieu en voedselveiligheid
Dit was de warmste zomer tot nu toe, maar het zal wellicht de koelste van de komende jaren zijn. De wetenschap is duidelijk. Europa warmt twee keer zo snel op als de rest van de wereld. De transitie is natuurlijk complex. En we zullen ons moeten aanpassen en gaandeweg moeten leren. Maar er is geen twijfel over mogelijk: Europa kan, moet en zal op koers blijven om zijn klimaatdoelstellingen te halen.
In oktober wordt een kader voor klimaatbestendigheid gepresenteerd.
100 van de meest kwetsbare gebieden in Europa worden in kaart gebracht en de risico’s worden beoordeeld.
Een alliantie voor klimaatverzekeringen, om de verzekeringskloof te dichten en te voorkomen dat nationale begrotingen een laatste redmiddel worden.
Een Europees hittegolfplan voor betere vroegtijdige waarschuwing en paraatheid op gezondheidsgebied.
Een EU-waterinitiatief voor een beter risicobeheer, omdat landbouwers en de industrie water nodig hebben.
Een Europese brandbestrijdingsvloot, die is ontwikkeld op basis van voorstellen van enkele van Europa’s brandweerlieden en hulpverleners op het hoogste niveau. Zij zullen ook aandacht schenken aan paraatheid, preventie, civiel-militaire samenwerking en de behoefte aan andere nieuwe capaciteiten.
Voorstellen om het risicobeheer in de landbouw te verbeteren en de verzekeringskloof aan te pakken.
Benutten van artificiële intelligentie
Ik ben optimistisch dat AI de mensheid ten goede kan komen — als we het goed aanpakken. Maar net als elke andere krachtige nieuwe technologie brengt AI zowel mogelijkheden als risico’s met zich mee. Als we deze risico’s niet aanpakken, zullen we nooit de mogelijkheden van AI kunnen ontsluiten.
De belangrijkste ontwikkelaars samenbrengen voor een discussie over de wijze waarop Europa de huidige inspanningen van de industrie om het tempo van de vorderingen te bepalen, kan ondersteunen.
Met gelijkgestemde partners blijven samenwerken op het gebied van modelevaluatie, verificatie, vroegtijdige waarschuwing enz.
In november worden baanbrekende initiatieven gepresenteerd voor hoogwaardige sectoren waar industriële AI een groot potentieel heeft en waarvoor we over de nodige gegevens beschikken: gezondheidszorg, vervoer, agrovoedingsindustrie, geavanceerde fabricage, en defensie en ruimtevaart. De lidstaten, de leden van het Europees Parlement, het bedrijfsleven en ondernemers zullen worden uitgenodigd.
Een eerlijke Unie
In de regio blijven is geen voorrecht. Zorg is geen voorrecht. Wonen is geen voorrecht. Het zijn rechten. (...) Tijden veranderen misschien, technologieën veranderen misschien, maar onze waarden niet.
Tegen het einde van dit jaar: wetgeving voor hoogwaardige banen, om vaardigheden te ontwikkelen, hoogwaardige banen te scheppen en werknemers een eerlijke kans te geven.
Een Europese Care Deal, die een antwoord moet bieden op de uitdagingen van demografische verschuivingen.
Een gezamenlijke top met de voorzitter van de Europese Raad over de handhaving van de beginselen van de Europese pijler van sociale rechten.
Europa in de wereld: sterkere partnerschappen
Sommigen denken dat het antwoord is om alleen op te trekken. Maar dit is voor ons geen optie. Europa zal steeds het voortouw nemen als het erop aankomt om het op regels gebaseerde systeem te verdedigen. Maar we kunnen ons niet langer op dit systeem verlaten als de enige weg om onze belangen veilig te stellen. Of denken dat de regels van dit systeem ons zullen beschermen tegen de complexe dreigingen waarmee we te maken hebben. In deze nieuwe wereld moeten we dringend een nieuwe kijk ontwikkelen op onze partnerschappen. En wereldwijde coalities smeden voor onze weerbaarheid en democratieën.
De deur openzetten voor Canada om het eerste geassocieerde lid van de EU te worden en samen een alliantie voor de toekomst op te bouwen: om een gemeenschappelijke ruimte van welvaart en economische veiligheid tot stand te brengen, een technologische alliantie op te richten en industriële defensiebasissen te integreren.
Investeren in de Middle Corridor die de zuidelijke Kaukasus en Centraal-Azië rechtstreeks met de Europese markt verbindt, om tegen 2030 routes te diversifiëren, de handelsstromen te verdrievoudigen en de doorlooptijd voor vracht te verkorten.
Een regionale connectiviteitstop, in samenwerking met de premier van Bulgarije.
Veiligheid van Europa
Het Europese geloof in samenwerking werd altijd gedreven door vrede. Het is onze bestaansreden. Vandaag wordt die vrede bedreigd.
We mogen ons geen illusies maken over wat er hier gebeurt: hybride dreigingen waarmee Europa te maken krijgt, zijn minder en minder hybride en minder en minder dreigingen.
Een nieuwe Europese veiligheidsstrategie, samen met de hoge vertegenwoordiger/vicevoorzitter.
Een veiligheidsprotocol voor noodsituaties — Europa’s eigen “artikel 4 van de NAVO”. Als dit protocol door een lidstaat wordt geactiveerd, moeten alle lidstaten samenwerken in een Europese reactie.
Een Europese Veiligheidsraad, die nauw samenwerkt met onder andere Canada, Noorwegen, het Verenigd Koninkrijk en Oekraïne.
Een Europees instrument voor strategische enablers, volledig afgestemd op de NAVO, om de nodige systemen te leveren, van lucht- en raketafweer, strategisch vervoer en bijtanken in de lucht tot ruimtevaart en cyberspace.
Veiligheid van Oekraïne
Omdat de bevolking van Oekraïne ergens voor vecht. Zij vechten omdat hun land zou overleven, voor hun identiteit en voor hun vrijheid. En zij vechten ook voor onze vrijheid en onze zelfbeschikking. Het blijft onze taak om Oekraïne zo goed mogelijk te ondersteunen.
Oekraïne in de winter blijven steunen met alle middelen, met name humanitaire hulp en energiesteun.
Samen met Oekraïne een raketafweermechanisme ontwikkelen, te beginnen met het antiballistische project “Freya”.
Een programma voor gemeenschappelijke projecten met Oekraïense bedrijven, te financieren met de resterende SAFE-middelen.
De druk op Rusland blijven opvoeren door sancties op te leggen en omzeiling van sancties te bestrijden.
Onze grenzen beschermen
Kwetsbare personen worden uitgebuit door gewetenloze mensenhandelaars en -smokkelaars. (...) Wij zullen onze waarden en grondrechten altijd eerbiedigen. Maar we zullen nooit compromissen sluiten over de bescherming van onze grenzen. Het zijn wij, Europeanen, die beslissen wie naar onze Unie komt en onder welke omstandigheden. En niet de smokkelaars en mensenhandelaars.
Doorgaan met de uitvoering van het migratie- en asielpact, dat nu een gemeenschappelijk Europees kader biedt met verantwoordelijkheden voor iedereen en solidariteit voor iedereen.
Een Europees kader voor respons in noodsituaties, dat in werking moet worden gesteld op basis van vastgestelde criteria.
Frontex versterken, met name om terugkeer te versnellen.
Systemen voor vroegtijdige waarschuwing verbeteren, ook in partnerschap met derde landen.
Een initiatief voor vaardigheden en banen voor jongeren in het Middellandse Zeegebied, om jongeren zinvolle vooruitzichten bieden, zodat zij niet gedwongen worden hun toekomst op het spel te zetten.
Sociale media – Bescherming van onze kinderen
We zijn getuige van een massale kaping van onze kinderen. Een kaping van hun aandacht, hun focus, hun gedachten. Op die manier kunnen kinderen geen kind meer zijn. Wat onze kinderen nodig hebben, is tijd om hun eigen identiteit te vinden en op te groeien met anderen.
Om geconfronteerd te worden met alle emoties en keuzes die met het echte leven gepaard gaan. Ze hebben zelfs tijd nodig om zich te vervelen. Want dan moeten ze hun verbeelding gebruiken.
Een EU KIDS ACT, een wetgevingsvoorstel dat op 17 september is aangenomen, met een geleidelijke aanpak waarbij rekening wordt gehouden met de gevoeligheden van elke leeftijd: geen sociale media onder de 13 jaar; geen persoonlijk account onder de 15 jaar. Alleen mini-accounts die door ouders van tieners tussen 13 en 15 worden aangemaakt en gecontroleerd, en een verplicht veilig ontwerp voor alle accounts voor min-18-jarigen.
Omkering van de bewijslast: platforms moeten aantonen dat ze veilig voor kinderen zijn.
Wetgeving inzake digitale rechtvaardigheid, die dit najaar moet worden voorgesteld, om verslavend ontwerp tegen te gaan.
Een sterkere Unie
Europa zal zijn waarden altijd trouw blijven. Onze Unie begon als een vredesproject. Zodat ons tragische verleden plaats kon maken voor een gemeenschappelijke toekomst voor de Europeanen. Tientallen jaren later wekt Europa bij miljoenen mensen nog altijd hoge verwachtingen — zelfs tot in Canada toe. En toch vergeten we vaak hoe krachtig die belofte nog altijd is.
We mogen nooit vergeten waar de oorsprong van onze Unie ligt. Naties die lang met elkaar in oorlog waren, verenigden zich om te werken aan een gemeenschappelijke toekomst. Een toekomst van vrede en welvaart, democratie en vrijheid. Ze hebben nooit vastgelegd waar dit ons uiteindelijk naartoe moest leiden. Maar elke generatie bouwt voort op de fundamenten van haar voorgangers. Stap voor stap. Steen per steen. Natuurlijk blijven onze onvolkomenheden, onze diversiteit en onze verschillen behouden. Maar dat is precies wat Europa tot ons Europa maakt. Onze gemeenschappelijke thuis.
Deze pagina is voor het laatst bijgewerkt op 16 september 2026.