Komisja zainicjowała unijną inicjatywę w zakresie obserwacji oceanówOceanEye, która ma pomóc nam lepiej zrozumieć środowisko morskie i sprawniej zarządzać działaniami na morzu. W ramach tej inicjatywy przewodnicząca Ursula von der Leyen zapowiedziała utworzenie międzynarodowego sojuszu na rzecz Globalnego Systemu Obserwacji Oceanów. Sojusz ten zrzeszy kraje UE oraz partnerów na arenie międzynarodowej w celu wzmocnienia globalnej obserwacji oceanów, stabilizacji finansowania i zacieśnienia współpracy.
Oceany mają zasadnicze znaczenie dla życia na naszej planecie. Jednak znajdują się one pod większą niż kiedykolwiek dotąd presją – ich stan pogarszają zmiany klimatu, zanieczyszczenie środowiska i nielegalne połowy. Właściwa obserwacja oceanów jest niezbędna, aby skutecznie reagować na kryzysy planetarne oraz zapewnić konkurencyjność gospodarki w perspektywie długoterminowej.
Międzynarodowy sojusz na rzecz Globalnego Systemu Obserwacji Oceanów
Czym jest Globalny System Obserwacji Oceanów?
Globalny System Obserwacji Oceanów, koordynowany przez Międzyrządową Komisję Oceanograficzną UNESCO, zapewnia globalną infrastrukturę do monitorowania oceanów, oferując powszechny i darmowy dostęp do danych o środowisku morskim. Choć system ten ma zasadnicze znaczenie, jest on poważnie niedofinansowany. Z tego względu Komisja Europejska oraz Międzyrządowa Komisja Oceanograficzna UNESCO powołały międzynarodowy sojusz, aby pozyskać dodatkowe środki finansowe i usprawnić koordynację.
Globalny System Obserwacji Oceanów w liczbach
Deklaracje wsparcia dotyczące międzynarodowego sojuszu na rzecz Globalnego Systemu Obserwacji Oceanów
We wrześniu 2026 r. zostanie zorganizowana konferencja darczyńców, której celem będzie pozyskanie funduszy na rozwój systemu. Współgospodarzami tego wydarzenia będą przewodnicząca Ursula von der Leyen oraz premier Kanady Mark Carney.
Komisja Europejska zaapelowała do krajów UE, państw trzecich oraz partnerów, takich jak organizacje non-profit i podmioty prywatne, o przyłączenie się do międzynarodowego sojuszu. Ma to na celu zdynamizowanie działań na rzecz monitorowania oceanów dzięki stabilnemu finansowaniu w długiej perspektywie.
Komisja Europejska przeznaczy na ten cel 62 mln euro w ramach programu „Horyzont Europa”.
Wspieranie technologii i innowacji morskich
Inicjatywa OceanEye wzmacnia wiodącą pozycję UE na arenie międzynarodowej w wysiłkach na rzecz ustanowienia trwałego globalnego systemu obserwacji oceanów. W ramach inicjatywy wspiera się inwestycje i innowacje w celu umożliwienia skuteczniejszej i bardziej stabilnej globalnej obserwacji oceanów. Inicjatywa obejmuje również działania edukacyjne, kulturalne i informacyjne, które pozwolą przybliżyć problematykę oceanów i ich obserwacji ogółowi społeczeństwa.
Kontekst
W czerwcu 2025 r. Komisja Europejska przyjęła Europejski pakt na rzecz wszechoceanu. Do jego priorytetów należy stymulowanie badań nad oceanami, pogłębianie wiedzy, rozwijanie umiejętności oraz wdrażanie innowacji. Inicjatywa OceanEye wpisuje się bezpośrednio w te dążenia. Choć UE i kraje UE dokonały już znacznych inwestycji na rzecz obserwacji oceanów, istnieje przestrzeń do dalszego zwiększenia podejmowanych wysiłków i rozszerzenia ich zakresu.
Ostatnia aktualizacja strony: 18 czerwca 2026