Spis treści Spis treści W jakich sytuacjach Karta praw podstawowych ma zastosowanie? Karta ma zastosowanie do aktów a) organów UE i b) organów krajowych państw członkowskich, gdy wdrażają one prawo UE. a) Organy UEPostanowienia Karty mają zawsze zastosowanie do instytucji, organów i jednostek organizacyjnych UE, a tym samym chronią osoby fizyczne i prawne w przypadku naruszenia ich praw podstawowych. W takich przypadkach Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) jest uprawniony do kontroli legalności danego aktu UE.b) Organy krajowe państw członkowskichPostanowienia Karty mają również zastosowanie do państw członkowskich, ale wyłącznie w odniesieniu do stosowania przez nie prawa UE. Przykładowo Karta ma zastosowanie, gdy państwa członkowskie przyjmują lub stosują krajowy akt prawny wdrażający dyrektywę unijną lub gdy organy krajowe stosują rozporządzenie unijne. Jeżeli organ krajowy narusza prawa podstawowe przy wdrażaniu prawa UE, sądy krajowe muszą zapewnić prawidłowe stosowanie Karty. W razie potrzeby sądy krajowe mogą zwrócić się do TSUE o wytyczne w ramach procedury prejudycjalnej. Komisja Europejska może również pozwać państwo członkowskie do TSUE za naruszenie praw podstawowych przy wdrażaniu prawa UE.W przypadkach gdy organy państw członkowskich nie wdrażają prawa UE, prawa podstawowe są chronione na mocy konstytucji krajowych i międzynarodowych systemów ochrony praw podstawowych, w tym europejskiej konwencji praw człowieka.Dowiedz się, czy Karta ma zastosowanie w Twoim przypadku Jak zgłosić naruszenie swoich praw podstawowych? Karta nie przyznaje Komisji Europejskiej ogólnych uprawnień do interweniowania w indywidualnych przypadkach. Państwa członkowskie posiadają własne systemy ochrony praw podstawowych oparte na konstytucjach krajowych i sądach. Muszą one również przestrzegać międzynarodowych zobowiązań w zakresie praw człowieka, sformułowanych na przykład w europejskiej konwencji praw człowieka. Jeśli uważasz, że Twoje prawa podstawowe zostały naruszone, możesz złożyć skargę do organów krajowych, takich jak sądy, lub do krajowych organów ds. ochrony praw człowieka.Dowiedz się, jak znaleźć właściwe organy w swoim kraju UE Więcej informacji o składaniu skargi na poziomie krajowym Komisja może interweniować tylko wtedy, gdy istnieją przesłanki wskazujące na powszechne praktyki sprzeczne z obowiązkiem państw członkowskich w zakresie poszanowania praw podstawowych podczas stosowania prawa UE. Jeżeli Komisja wykryje szerszy problem, może skontaktować się z organami krajowymi i ostatecznie skierować sprawę do TSUE. Dowiedz się, jak zgłosić naruszenie prawa UE przez państwo członkowskie UERównież krajowe instytucje praw człowieka promują ochronę pełnego zakresu praw podstawowych. Monitorują one stosowanie, wdrażanie i promowanie Karty w krajach UE, udzielają informacji i wsparcia ofiarom naruszania praw podstawowych i współpracują z instytucjami krajowymi, aby te w większym stopniu stosowały Kartę i wykazywały się większą wiedzą na jej temat. Krajowi i regionalni rzecznicy praw obywatelskich mogą przyjmować skargi dotyczące organów państw członkowskich, w tym w związku z działaniami wchodzącymi w zakres prawa UE. Oprócz tego art. 43 Karty daje obywatelom UE oraz osobom fizycznym lub prawnym mającym miejsce zamieszkania lub siedzibę statutową w UE prawo do złożenia skargi do Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich, jeżeli podejrzewają niewłaściwe administrowanie w działaniach instytucji, organów lub jednostek organizacyjnych UE.Ponadto organy ds. równości zapewniają niezależną pomoc ofiarom dyskryminacji. Kraje UE muszą wyznaczyć krajowy organ ds. równości odpowiedzialny za promowanie równego traktowania. Jeśli uważasz, że jesteś dyskryminowany/-a, możesz skontaktować się z krajowym organem ds. równości.